Grecja: Ateny

Grecja: Ateny

Stolica Grecji do dziś zachowała ślady po wszystkich najeźdźcach okupujących miasto na przestrzeni wieków. Wymieszanie i nakładanie się świadectw różnych kultur nadaje stolicy niejednorodny i czasami niespójny charakter. Dlatego miłośnicy starożytności mogą być nieco rozczarowani podczas pierwszego kontaktu z tym helleńskim miastem. Ateny są najważniejszym, a zarazem najliczniej odwiedzanym przez turystów miastem Grecji. Zwiedzenie jego zabytków wymaga co najmniej kilku dni.
Ateny istnieją od ponad 3500 lat, ale dni ich świetności przypadają na klasyczny okres dziejów Grecji, którego spuścizną są zachowane budowle i dzieła sztuki. Szczególnie V stulecie p.n.e. było złotym wiekiem, gdy pod okiem Peryklesa wznoszono nowe budowle na Akropolu. Za czasów cesarstwa bizantyjskiego i pod panowaniem tureckim Ateny odgrywały drugorzędną rolę. Znaczenie odzyskały dopiero w 1834 r., gdy stały się stolicą całej, niepodległej Grecji. Dzisiaj jest to nowoczesna, tętniąca życiem metropolia.
3 gł. zespoły starożytne: 1) Akropol ateński z Partenonem, u jego podnóża teatr Dionizosa, portyk Eumenesa II, Odeon i pomnik Lizykratesa, 2) resztki zabudowy agory greckiej, z portykiem Attalosa II, i agory rzymskiej (ok. 40 p.n.e.), z Wieżą Wiatrów i Biblioteką Hadriana, oraz dzielnica garncarzy, Keramejkos, z Hefajstejonem (Tezejonem), Dipylonem i nekropolą, 3) na miejscu dzielnicy Hadrianopolis (II w.) - łuk Hadriana i świątynia Zeusa Olimpijskiego. Ze średniowiecza zachowało się kilka kościołów bizantyjskich, m.in.: Ajos Theodoros i Św. Apostołów (XI w.), Kapnikarea (XII w.), Mała Metropolia (XIII w.). Liczne reprezentacyjne budowle neoklasycystyczne (XIX w.).
Nad południową częścią Aten góruje Akropol. Są tu też inne budowle, które stanowiły centrum starożytnych Aten. Plaka i Monastiraki to najstarsze zamieszkane dzielnice miasta; na ich terenie są liczne kościoły bizantyjskie oraz muzea. Wśród odnowionych klasycystycznych budynków ulokowały się sklepy spożywcze, warsztaty malarzy ikon i tawerny z ogródkami. Na ruchliwych ulicach Monastiraki znajduje się pchli targ, w wakacje wałęsają się Cyganki i grają uliczni muzykanci. Panuje tu atmosfera bliskowschodniego bazaru. Na południowy wschód od Plateia Syntagmatos leży Ogród Narodowy - piękny śródmiejski park.
Muzeum BIZANTYŃSKIE - Mieści się we florenckiej rezydencji wybudowanej w 1848. Posiada w swoich zbiorach eksponaty obrazujące styl sztuki Bizancjum, tzn. rzeźby, malarstwo, ikony, freski.
Muzeum BENAKISA (Benaki Museum) - Zostało ufundowane w 1930 przez Antoniego Benaki. Ulokowane jest w neoklasycznym budynku. Zawiera interesującą i bogatą kolekcję starożytnej i bizantyńskiej sztuki, biżuterię, eksponaty orientalne oraz dużo chińskiej porcelany od okresu neolitycznego do XVII. Na wystawie znajdują się także hafty, dywany, broń z okresu walk o niepodległość. Część północna zaczęła się rozwijać dopiero na początku XIX w., w miarę jak król Otto przekształcał Ateny w stolicę nowożytnej Grecji. Jego architekci, kreślący plany nowego, europejskiego miasta, wytyczyli szerokie aleje, takie jak Panepistimiou czy Akadimias, przy których wkrótce stanęły klasycystyczne gmachy publiczne i rezydencje. Dzisiaj są one reprezentacyjnymi siedzibami banków, ambasad i instytucji państwowych - uniwersytetu i biblioteki. Robienie zakupów w Atenach może być przyjemnością. W mieście są uliczne bazary, zaciszne pasaże handlowe, sklepy z wyrobami tradycyjnego rzemiosła i sztuki ludowej oraz butiki z modnymi strojami, konkurujące z paryskimi i nowojorskimi. Większość ateńczyków kupuje rzeczy do domu, ubrania i obuwie w trójkącie między placami Omonoia, Syntagma i Monastiraki. Tańszych wyrobów ze skóry należy szukać przy Mitropoleos, Ermou, Aiolou i pobliskich ulicach. Bardziej eleganckie Stadiou i Panepistimiou to ulice znanych jubilerów i wielkich salonów odzieżowych. W centrum, w labiryncie pasaży pod arkadami także jest wiele sklepów z ofertą wyrobów ze skóry, księgarń, kawiarń i ouzeris. Najbardziej wytworne sklepy znajdują się przy Kolonaki, gdzie najdroższe w mieście galerie sztuki i antykwariaty sąsiadują z salonami zagranicznych i greckich stylistów, sprzedających najdroższe kreacje. Wokół Athinas, Monastiraki i Plaki skupione są sklepy pachnące ziołami i przyprawami, sklepy z dewocjonaliami, w których można kupić ikony i świece, antykwariaty, gdzie trafiają się rzadkie plakaty i grafiki oraz sklepy z wszelkiego rodzaju sprzętami gospodarstwa domowego.